EDC als voorbeeld in landelijke publicatie over professionals delen in de energietransitie

Het Energie Diensten Centrum (EDC) is opgenomen als een van de zes voorbeeldregio's in een nieuwe publicatie van kennisorganisatie Platform31: 'Hoe regio's professionals delen – van opties tot uitvoering'. De publicatie, verschenen in maart 2026, biedt bestuurders, regiocoördinatoren en teamleiders in heel Nederland praktische handvatten voor het opzetten van regionale samenwerkingen in de energie- en warmtetransitie.

Verschillende ambtenaren werken samen

EDC als inspiratie voor andere regio's

In de publicatie wordt het EDC beschreven als voorbeeld van hoe provincies en gemeenten gezamenlijk capaciteit kunnen bundelen en kennis publiek kunnen houden. Onze aanpak — met een samenwerkingsovereenkomst (SOK) tussen de provincie en 25 van de 26 Utrechtse gemeenten — wordt gezien als een werkbare en schaalbare constructie voor regio's die snel willen starten zonder langdurige juridische trajecten.

Naast het EDC worden ook het Flexteam Warmtetransitie Drenthe, de Fryske Flekspool, RES Noord- en Midden-Limburg, de Flexpool Publiek Maatwerk consultant en het Energie Expertisecentrum Flevoland als voorbeeldregio beschreven.

Wat maakt de aanpak van het EDC bijzonder?

Platform31 beschrijft vier pijlers waarop elke regionale samenwerking rust: samenwerkingsvorm, operatie, financiën en personeel. Het EDC koos voor:

  • Samenwerkingsvorm: De SOK bood ons de snelheid die nodig was. Een aparte rechtsvorm oprichten had te lang geduurd. Inmiddels werken we aan een vernieuwde SOK met horizontale samenwerking als basis.
  • Operatie: Een centraal programmabureau zorgt voor coördinatie en aansturing, terwijl gemeenten zelf bepalen aan welke projecten zij deelnemen. Deze opzet biedt ruimte voor regionale meerwaarde én lokale autonomie.
  • Financiën: De provincie financiert 80% van de basisstructuur, gemeenten dragen 20% bij via een verdeelsleutel. Daarnaast is er financiering per programma en halen we als EDC subsidies binnen.
  • Personeel: Medewerkers zijn in dienst bij de provincie Utrecht, wat de kennis 'publiek' houdt en laagdrempelig meedoen voor gemeenten mogelijk maakt. Inmiddels trekken we voor openstaande functies zo'n 30 sollicitanten per rol — een teken dat het EDC als werkgever steeds meer bekendheid krijgt.

Wat heeft het EDC opgeleverd?

De publicatie benoemt een aantal concrete resultaten die het EDC heeft voortgebracht:

  • Gemeenten konden programma's oppakken die ze zonder het EDC vanwege capaciteitsgebrek niet hadden kunnen uitvoeren.
  • Door gezamenlijke inkoop, subsidieaanvragen en contracten met marktpartijen ontstaan kostenbesparingen en meer slagkracht.
  • Het EDC heeft waardevolle data-instrumenten ontwikkeld, waaronder een uitgebreide woningkenmerkenkaart en een dataplatform waarmee verduurzamingsdata per gemeente inzichtelijk wordt.

Lessen en tips die wij meegeven

Op basis van onze ervaringen deelt het EDC in de publicatie ook eerlijke reflecties. Zo liepen we aan tegen de grenzen van de SOK-constructie bij verdere groei, en legt de schaalvergroting toenemende druk op de juridische en privacy-capaciteit van de provincie. Maar er zijn ook duidelijke succesfactoren:

  1. Ga niet te lang om tafel zitten — maak het pragmatisch en zorg dat partijen later nog kunnen instappen.
  2. Geef elkaar vertrouwen — samenwerking draait op relaties, niet alleen op contracten.
  3. Investeer bij groei bewust in je team — snelle groei vraagt aandacht voor cultuur en teamontwikkeling.

Publicatie bekijken

De volledige publicatie 'Hoe regio's professionals delen – van opties tot uitvoering' is gratis beschikbaar via platform31.nl.